POMOC:  tel: (+48) 600 607 709 | (+44) 0 1773 687605   sklep@bestbody.com.plInfolinia czynna PN-PT 10-18

Anemia i niedokrwistość – jak zapobiegać? 0

Anemia i niedokrwistość

Wszystkie rodzaje niedokrwistości prowadzą do niedotlenienia komórek, a przez to ich coraz gorszej pracy i ryzyka obumierania w wyniku niedotlenienia i niedożywienia. Do tego w dłuższej perspektywie obciążają cały układ sercowo-naczyniowy. Serce cały czas (nawet w spoczynku) musi pompować więcej krwi, ponieważ chce ratować sytuację i dostarczyć jak najwięcej życiodajnej cieczy komórkom. Jednak ciecz ta jest zbyt niskiej jakości, co kończy się przeciążeniem serca i w konsekwencji może spowodować niewydolność serca albo zawał.

Jak czuje się osoba z niedokrwistością?

Osoba z niedokrwistością czuje się osłabiona, bez energii. Czuje, że nie jest sobą, nie ma dawnej werwy ani ochoty do życia i codziennych obowiązków. Łatwo się męczy i łapie zadyszkę. Nie ma ochoty na aktywność fizyczną, bo czuje, że nie podoła, że to ją bardzo zmęczy. Do tego cierpi na braki pamięci, problemy z  koncentracją, obniżenie nastroju. Może pojawiać się albo nadmierna senność, albo wręcz problem z zasypianiem i wyciszaniem, ponieważ często tachykardii, czyli przyspieszonemu biciu serca ze zwiększoną ilością uderzeń na minutę, towarzyszą niepokój i uczucie kołatania serca. Osoba taka czuje się zestresowana, a gdy gwałtownie wstanie, może mieć mroczki przed oczami lub uczucie, że zaraz zemdleje. Szybko traci cierpliwość i koncentrację. Może czytać 10 razy to samo zdanie lub fragment tekstu i nadal nie wiedzieć, o czym czyta. Często traci wątek, kiedy coś opowiada, ciągle czegoś szuka, bo nie pamięta, gdzie zostawiła np. klucze. Coraz trudniej złapać z nią kontakt i wycofuje się z życia zawodowego oraz społecznego.

Niedokrwistość

Niedokrwistość może prowadzić do rozwoju depresji. Anemia to bardzo poważne schorzenie, o którym nie można powiedzieć, że „taki już Twój urok” albo że dzisiaj słaba krew to norma. Zawsze należy szukać przyczyny i rozwiązania problemu.

Czy osoby szczupłe częściej zapadają na anemię?

Nie ma takiej zależności, choć tak się utarło. Często mówi się o osobach szczupłych, że są anemiczne, jednak masa ciała nie jest żadnym wyznacznikiem tego, czy zapadniemy na anemię czy nie. Przykładowo, osoby otyłe, u których tkanka tłuszczowa wydziela masę prozapalnych czynników, na dodatek prowadzące ubogą w substancje odżywcze dietę opierającą się np. na pszenicy, pieczywie, makaronach pszennych itp. są zdecydowanie bardziej narażone na wystąpienie anemii. Tu wyznacznikiem jest raczej stan zdrowia i styl życia niż sam aspekt masy ciała.

Dlaczego to kobiety częściej zapadają na anemię?

U kobiet, ze względu na cykliczne zmiany związane z miesiączkowaniem, istnieje ryzyko utraty dużej ilości krwi w trakcie krwawienia miesięcznego. Jeśli do tego anemia trafi na podatny grunt, czyli na osobę ze źle zbilansowaną dietą, niesprzyjającym zdrowiu stylem życia, problemami z trawieniem czy wchłanianiem, to będzie dużo łatwiej ujawnić się obrazowi anemii niż gdyby dotyczyło to mężczyzny.

Kobiety w ciąży mają zwiększone zapotrzebowanie na żelazo, ponieważ potrzebuje go również rozwijające się w niej dziecko. Dlatego u pań w ciąży, jeżeli nie zwiększą one podaży składników odżywczych, w  tym żelaza, szybciej dochodzi do powstania niedoborów i  związanej z tym anemii. Jeśli jednak kobieta będzie dobrze odżywiona i zadba o siebie, zabezpieczając się przed niedoborami żelaza, anemia wcale nie musi się pojawić.

Czy anemia może być związana z nowotworem?

Tak, zwłaszcza jeśli utrzymuje się długo w naszych wynikach i pomimo zmian w diecie, suplementacji czy stylu życia oraz leczenia preparatami z żelazem wciąż się odnawia. Wtedy warto udać się do hematologa, wykonać specjalistyczne badania (np. mielogram) dociekające, gdzie występuje problem i skąd się on wziął. Również u osób starszych, jeśli pojawiają się symptomy takie jak tracenie na wadze (pomimo braku zmian w diecie i stylu życia) i pogłębia się anemia w obrazie morfologii, to trzeba zdecydowanie zareagować i podjąć działania, które potwierdzą lub wykluczą podejrzenie nowotworu (najczęściej raka jelita grubego – często długotrwałe utajone krwawienie). Należy wybrać się do specjalisty, który wdroży odpowiednią diagnostykę, najlepiej do hematologa.

Jak się odżywiać w anemii i jak jej zapobiegać?

Ten temat zostanie rozwinięty w części książki dotyczącej diety i postępowania dla zdrowej krwi, jednak w kilku słowach warto do niego nawiązać jeszcze zanim zagłębimy się w analizę wyników. Jeśli wczytywałeś się we wcześniejsze fragmenty dotyczące wytwarzania krwi i budowy naszych krwinek, to wiesz już, że bez odpowiednich składników odżywczych się nie da. Niezbędne są witaminy z grupy B (zwłaszcza B12) czy kwas foliowy, a także żelazo. Oczywiście znaczenie ma tu jeszcze wiele aspektów diety: odpowiednie spożycie białek, tłuszczów i węglowodanów, odpowiednia dla danej osoby częstość i ilość spożywanych posiłków czy właściwa kaloryczność zapewniająca komórkom dobrobyt.

Zapobieganie anemii

W dużym skrócie: warto, by dieta była obfita w bogate źródła żelaza najlepiej przyswajalnego, czyli przede wszystkim żółtka jaj, podroby (w tym wątróbkę) i czerwone mięso. Do tego naturalne źródła folianów, chlorofilu, przeciwutleniaczy i witaminy C (poprawia ona wchłanianie żelaza), czyli zielone warzywa, sałaty, warzywa i owoce bogate w witaminę C (np. czerwona porzeczka, czerwona papryka). Możesz przyrządzać sobie rozmaite koktajle warzywno-owocowe – w części dotyczącej diety dla zdrowia krwi znajdziesz przykładowe przepisy.

Jakie są podstawowe przyczyny niedokrwistości?

Do podstawowych przyczyn niedokrwistości należą:

  • duża utrata krwi spowodowana urazami, operacjami, zabiegami medycznymi, zranieniami;
  • utrata krwi podczas miesiączki, przy intensywnych krwawieniach z nosa lub hemoroidów, wewnętrzna utrata krwi w związku ze stanami zapalnymi w przewodzie pokarmowym, np. choroba wrzodowa żołądka, zapalenie uchyłków esicy, polipy jelita grubego,
  • wrodzona predyspozycja wynikająca z  tzw. przetoki tętniczożylnej (tkanki mogą być niedokrwione, ponieważ krew omija mikrokrążenie, ale morfologia jest wtedy prawidłowa, uzyskujemy więc takie same objawy mimo prawidłowych wyników badań),
  • zmniejszone wytwarzanie erytrocytów w szpiku kostnym – upośledzenie produkcji czerwonych krwinek albo wytwarzanie dysfunkcyjnych erytrocytów (np. talasemia),
  • zaburzone podziały komórkowe w  komórkach macierzystych, np. poprzez niedobory B12 i  innych kofaktorów pilnujących prawidłowego wytwarzania czerwonych krwinek, zaburzone różnicowanie komórek macierzystych ze względu na upośledzenie pracy szpiku kostnego (anemia hipoplastyczna i aplastyczna, niedokrwistość wynikająca z zajęcia szpiku przez naciek nowotworowy),
  • niedokrwistości syderoblastyczne – przez zablokowaną możliwość wykorzystania żelaza nie jest ono transportowane do blastów, lecz wyłapywane przez białka wychwytujące żelazo (hepcydynę); dzieje się tak np. w przewlekłych stanach zapalnych,
  • zaburzone dojrzewanie komórek przez niedobory np. żelaza (zaburzenia rozwoju cytoplazmy komórek) czy witaminy B12 i  kwasu foliowego (zaburzenia rozwoju jądra komórkowego) oraz w przebiegu chorób przewlekłych,

Podsumowanie

W przypadku anemii i niedokrwistości kluczową rolę odgrywa prowadzony tryb życia i właściwe odżywianie. Dieta nie powinna być w tym okresie bagatelizowana i dostarczać wszystkich cennych związków, które w tym trudnym okresie są nam niezbędne.

Bibliografia:

  1. Successful treatment with daratumumab for post-HSCT refractory hemolytic anemia.
  2. Anemia and leukopenia following intravenous colloidal silver infusions-Clinical and hematological features, unique peripheral blood film appearance and effective therapy with supplemental oral copper and apheresis.
  3. NHEJ-Mediated Repair of CRISPR-Cas9-Induced DNA Breaks Efficiently Corrects Mutations in HSPCs from Patients with Fanconi Anemia.
  4. Niedokrwistość
  5. Andrzej Szczeklik (red.): Choroby wewnętrzne, t. II. Kraków: Medycyna Praktyczna, 2005, s. 1464, 2084 (red.): Choroby wewnętrzne, t. II. Kraków: Medycyna Praktyczna, 2005, s. 1464, 2084

Oceń artykuł

Kliknij aby ocenić

Średnia ocena / 5. Liczba kliknięć

Poprzedni artykułNastępny artykuł
Jestem trenerem i pasjonatem sportów siłowych, medalistą Mistrzostw Polski w Twójboju Siłowym i wyciskaniu leżąc. Mówię o sobie "inżynier ludzkiego ciała", gdyż moi podopieczni mogą poszczycić się medalami Mistrzostw Europy i Świata. Hobbistycznie piszę artykuły dla największych portali branżowych oraz wertuję badania dzięki, którym mam możliwość bycia zawsze na czasie.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *